14 juni 2021

Sluiting kapel Ouddorp

Aan Geloofsgemeenschap Ouddorp
Locatieraden en parochianen van de parochie De Heilige Familie

Datum 14 juni 2021

Betreft Sluiting kapel Ouddorp

We leven in een sterk veranderende wereld. Dat is altijd al zo geweest. Maar in de afgelopen decennia valt toch vooral op hoe anders men in onze samenleving naar de kerk is gaan kijken. Enkele jaren geleden werd in een onderzoek geconcludeerd dat voor het eerst meer dan de helft van de mensen in Nederland zichzelf als niet-kerkelijk zag. Christenen zijn een minderheid geworden. De corona pandemie geeft hieraan misschien nog een extra impuls.

In onze kerken hoeven we maar om ons heen te kijken. We zagen al vóór corona een sterk afgenomen kerkbezoek. Er is sprake van vergrijzing, er zijn nauwelijks huwelijken, weinig dopelingen, 1e communicanten en vormelingen. De financiën lopen terug en er zijn te weinig nieuwe vrijwilligers. En zelfs het aantal uitvaarten neemt af. Het pastorale team is klein en kwetsbaar geworden, en verspreid geraakt over een heel groot gebied. Zelfs in onze eigen ‘van-huis-uit-katholieke-families’ is de kerkbetrokkenheid sterk afgenomen of zelfs grotendeels verdwenen.

Hoe jammer ook, het is geen rooskleurig beeld maar het is wel de realiteit waarin wij leven. Dit alles roept vragen op. We hebben het lang volgehouden in de kerken en kapel van onze parochie. Maar langzamerhand eisen de omstandigheden om maatregelen. Vrijwilligers worden immers elk jaar ouder en er komt nauwelijks iemand bij. De vitaliteit van geloofsgemeenschappen loopt terug. Het pastoraal team moet de aandacht en het pastoraat over zoveel plaatsen verdelen dat dat niet lang meer vol te houden is.

Eigenlijk is de vraag die wij ons moeten stellen: op welke plaatsen in onze parochie kunnen en willen wij als RK kerk present zijn over vijf tot tien jaar? Als we hierover nadenken zijn drie “v’s” belangrijk: Vitaal, Verkondigend, Verantwoord. Deze vraag raakt onze parochie als geheel!

Tegen deze achtergrond hebben het parochiebestuur en het pastoraal team na rijp beraad het besluit genomen om de kapel in Ouddorp na corona niet meer te heropenen. Deze kapel is al sinds half maart 2020 dicht vanwege de corona maatregelen. Hierover is met negen mensen uit de kleine gemeenschap ter plaatse gesproken op vrijdag 11 juni 2021 door vicaris-generaal Van Deelen en pastoraal werker Beenhakker.

Wat heeft tot dit besluit geleid? Het is een combinatie van factoren die ik hier in het kort wil noemen.

  1. • De kapel is nu ruim 15 maanden gesloten. Heropening na zo’n lange tijd – in zekere zin een nieuw begin – veronderstelt een “vitale gemeenschap met toekomst”. Dat achten wij op déze plaats helaas niet meer reëel.
    • De geloofsgemeenschap in Ouddorp is heel klein geworden en bestaat deels uit mensen die alleen in het zomerseizoen in Ouddorp of omgeving verkeren. De gemeenschap is vrijwel geheel sterk vergrijsd.
    • De kapel is nooit een zelfstandige parochie geweest, maar opgezet vanuit de toenmalige parochie van Middelharnis. Een belangrijke reden hiervoor was de wens om toeristen in en rond Ouddorp een RK viering dichtbij aan te bieden. Echter, al vóór corona bleek deze doelgroep de kapel niet of nauwelijks nog te bezoeken, onkerkelijk zoals ook zij zijn geworden.
    • Het pastoraal team van onze parochie is door ons bisdom samengevoegd met de priester in onze buurparochie Nicolaas Pieck en Gezellen. Het kleine en kwetsbare team heeft nu de zorg over 11 kerken in de parochie De Heilige Familie en Nicolaas Pieck en Gezellen, in een heel groot en lastig te bereizen gebied. De kapel in Ouddorp heropenen zou een extra en onverantwoorde belasting betekenen. In dit verband is het vertrek van pastoraal werker Nabor Langstraat per 1 juli een grote complicatie; het team weet nog niet hoe het zijn werk op kan vangen.
    • De suggestie is in Ouddorp gedaan om gebedsleiders als alternatief voor het pastoraal team in te zetten. Echter, een RK gemeenschap kan niet bestaan zonder een nauwe en regelmatige band met de viering van de Eucharistie. De kapel heropenen zou betekenen dat de enige priester in het team dit toch voor zijn rekening moet nemen. Dit is niet meer verantwoord en reëel.
    • Voor wat betreft de inzet van gebedsleiders, zij zijn bedoeld als opvang, maar niet als structurele “oplossing” om een rooster rond te krijgen. Onze parochie heeft slechts een enkele gebedsleider. Andere leken-voorgangers hebben in het verleden wel diensten geleid – ook in Ouddorp – maar zij hebben niet de cursus gebedsleiders gevolgd en zijn derhalve niet met goedkeuring van de bisschop aangesteld. Ook al is er een tijdlang sprake geweest van het voortzetten van een situatie die in het verleden is ontstaan, het beleid in ons bisdom met betrekking tot gebedsleiders bestaat nu ruim twintig jaar. Uitzonderingen daarop – alle inzet en goede bedoelingen ten spijt – zijn niet meer reëel en verantwoord.

Alles overwegende hebben het parochiebestuur en het pastoraal team met pijn in het hart besloten om de kapel in Ouddorp na corona niet meer te heropenen, en om deze geloofsgemeenschap uit te nodigen om deel te (blijven) nemen aan de vieringen en activiteiten in de “moederkerk” in Middelharnis. Zij zijn van harte welkom! Pastoraal werker Beenhakker en vicaris Van Deelen hebben in het gesprek op 11 juni benadrukt dat het óók van belang is om ter plaatse op elkaar betrokken te blijven en om ‘om te zien naar elkaar’. Dat kan bijvoorbeeld door aandacht aan elkaar te schenken, onderling vervoer te regelen naar Middelharnis, eventueel in een groepje thuis bij elkaar te komen om een bijbeltekst te lezen en te bespreken, enz.

Bestuur en team zullen de bisschop nu vragen om een decreet uit te vaardigen waarmee de kapel aan de eredienst wordt onttrokken. Pastoraal werker Beenhakker en vicaris Van Deelen hebben in het gesprek op 11 juni gezegd dat de manier waarop de feitelijke sluiting gestalte zal krijgen in overleg met de gemeenschap in Ouddorp zal worden vastgesteld. Te denken valt aan een laatste viering in september, ervan uitgaande dat corona dan geen roet meer in het eten gooit. Het bestuur zal zich in overleg met het bisdom buigen over de vraag wat er met het gebouw zal gebeuren.

De realiteit van onze samenleving is voor de kerk en haar geloofsgemeenschappen helaas niet vriendelijk. Het vraagt om pijnlijke keuzen. Maar de realiteit ontkennen en doen alsof er niets aan de hand is is geen eerlijke optie. Dat is verdrietig en hard voor de kapel in Ouddorp en de gemeenschap ter plaatse, het is verdrietig voor onze hele parochie. We kunnen het helaas niet leuker maken, en ook niet makkelijker.

Namens het parochiebestuur en het pastoraal team,
Vicaris A.J. van Deelen, administrator in de parochie De Heilige Familie