Themajaar Franciscus

“Franciscus – zorg voor de schepping”

In de ‘Rondom’ van deze periode heeft u het al kunnen lezen: 2021 is het Franciscusjaar in onze parochie. Een jaar toegewijd aan Franciscus. Wellicht denkt u ‘Franciscus’, is dat niet een beetje ouderwets? Franciscus is juist actueel! Al in zijn tijd dacht Franciscus na over de omgang met de schepping. Franciscus probeerde in zijn leven het midden te vinden tussen hetgeen je nodig hebt en hetgeen teveel is.

In dit themajaar Franciscus gaan we nadenken over de omgang met de schepping. Hoe gaan we om met onze planeet? En wat zegt het christelijk geloof, in het bijzonder Franciscus, daarover? We beginnen met wat achtergrond informatie over Franciscus en zijn idealen.

 

 

Wie was nu eigenlijk Franciscus uit Assisi?

Franciscus werd geboren in 1182 in Assisi als een zoon van een rijke lakenkoopman. Een welgestelde familie, vandaar ook zijn naam Franciscus dat ‘Fransman’ betekent. Het Frans was de taal van de adel, van de rijkelui. De jongen kreeg een opvoeding die bij zijn status paste. Het maakte hem tot een zelfverzekerde jongeman, vriendelijk in de omgang, vrolijk, in alle takken van sport de beste, gezien bij de meisjes en vrijgevig met geld. Hij droomde ervan ridder te worden. Door gevangenschap (1202) na een veldslag tussen zijn geboorteplaats Assisi en Perugia, gevolgd door een lange ziekte (1204) raakte hij echter in een crisis en op zijn ziekbed ging hij nadenken over zijn leven. Hij was toen ongeveer 20 jaar oud.

Het moest anders, zijn leven was toch wel heel oppervlakkig vond hij. Hij zag hoe melaatsen uit de samenleving verstoten werden, daar moest toch iets mee gebeuren? Volgens de levensbeschrijving van Bonaventura, zijn eerste levensbeschrijver ((† 1274, feest 15 juli), wandelde Franciscus op een dag in de buurt van de kerk van de heilige Damianus. Deze was zo oud dat zij nagenoeg op instorten stond. Hij voelde de innerlijke drang om de kerk binnen te gaan en er wat te bidden. Hij wierp zich voor de afbeelding van de gekruisigde op de grond. Tijdens zijn gebed werd hij overweldigd door een bijzonder rijke, geestelijke troost. Met tranen in de ogen keek hij op naar het kruis van de Heer. Op dat moment hoorde hij  een stem vanaf het kruis heel duidelijk tot hem zeggen: “Franciscus, ga mijn huis herstellen! Je ziet toch dat het geheel aan het vervallen is.”

Hij meende dat het ging om het vervallen kerkje van San Damiano zelf. Dat knapte hij op met het geld dat hij verdiende door de in de kelder opgeslagen stoffen van zijn vader te verkopen. Deze had hem daar geen toestemming voor gegeven en zag zijn beoogde winsten opgaan aan een zinloze, geld verslindende onderneming. Hij was woedend en sloot hem op. Maar eenmaal vrij ging Franciscus gewoon door. Nu sleepte vader zijn zoon voor de rechter;  die verwees de zaak door naar de bisschop.

Omstuwd door de hele plaatselijke bevolking klaagde vader zijn zoon aan bij de bisschop en eiste al het geld van zijn zoon terug. Daarop gespte Franciscus voor het oog van alle aanwezigen zijn beurs los en wierp die zijn vader voor de voeten. Vervolgens kleedde hij zich uit tot op het naakte lijf en gooide kledingstuk voor kledingstuk voor zijn vader neer. Nu kwam de bisschop achter de jongeman staan en sloeg zijn mantel om hem heen. Vanaf dat moment was het voor iedereen duidelijk, dat Franciscus voortaan niet meer bij zijn aardse vader hoorde, maar bij zijn Vader in de hemel, en bij de Kerk van diens Zoon, Jezus Christus (1206).

Franciscus nam zijn intrek in het kloostertje bij de San-Damianokerk. Daar leidde hij het leven van een kluizenaar. Hij kreeg de bijnaam ‘Il Poverello’ (‘armoedzaaiertje’) en verlangde er alleen nog naar een huwelijk aan te gaan met Vrouwe Armoede. Hij bedelde zijn voedsel bij elkaar. De eerste keer moest hij kokhalzen toen hij al die restjes en kliekjes zo op elkaar zag liggen. Maar hij wende er gauw aan. Wat hij nog bezat gaf hij weg aan armen en zwervers.

Na twee jaar begon hij in de omtrek te preken. Zijn boodschap was liefde: liefde voor de Schepper, voor mens, dier en plant. Hij noemde alle schepselen zijn broeders en zusters. Het was aan het eind van zijn leven dat hij zijn prachtige zonnelied componeerde, een lofzang op de schepping en God, haar schepper. Franciscus stierf op 3 oktober 1226.

 

Het themajaar


Een inspirerend figuur, Franciscus. Verschillende accenten van zijn leven zullen komend Franciscusjaar aan bod komen. Maar in het bijzonder ‘herstel mijn kerk’, wat vrij vertaald kan worden met ‘herstel mijn schepping’. De kerk is niet beperkt tot een gebouw, maar de boodschap van het Evangelie mag een boodschap in en voor de wereld zijn.

Daarnaast was een belangrijk thema in zijn leven ‘broederschap’. Waar andere religieuze ordes een duidelijke scheiding kenden tussen broeders en geestelijken, bij Franciscus was ieder gelijk. Het zou mooi zijn als we dat als parochie gaan ervaren. Vijf kerken en twee kapellen, met daarin mooie gemeenschappen, die samen op weg gaan met de figuur van Franciscus, als broeders en zusters, om zo het Evangelie weer op een nieuwe manier te verstaan.

Franciscus kennen veel mensen als doener en als denker, maar hij was ook een echte bidder. Een aantal jaren leefde hij als kluizenaar, waardoor hij ook spiritueel groeide. Op het plaatje links ziet u de plek waar zijn kluizenaarsverblijf was en het altaar waar hij iedere dag bij bad, een plek hoog in de bergen van Assisi. En volgens verhalen was zijn diakenschap (hij was diaken gewijd) ook een belangrijke taak in zijn leven. Hij zag het als eer om het Evangelie in de H. Mis te mogen voorlezen. Naar aanleiding van het Kerstevangelie bedacht hij de kersstal.

Het themajaar zal in onze parochie een mix tussen doen, denken en bidden zijn. In de agenda op deze site vindt u een overzicht van diverse activiteiten van het Franciscus jaar. Uiteraard zijn alle activiteiten onder voorbehoud van de RIVM maatregelen.

 

 

Activiteiten n.a.v. themajaar Franciscus

15 april: Lezing “Paus Franciscus”

22 april: Eerste Franciscus viering

20 mei: Lezing “Laudatio Si”

29 mei: Orchideeënexcursie

Juni:
– Lezing: Ecologische bekering
– Gezinsactiviteit: bezoek Faunapark
– Tweede Franciscusviering in natuurgebied De     Staart, Oud-Beijerland. Bij slecht weer   uitwijken naar de kerk in Oud-Beijerland

Juli:
Excursie Kwade Hoek/duingebied Ouddorp

September:
– Natuurexcursie naar Tiengemeten
– Lezing: (waarschijnlijk) groene politicus